Tuin bemesten

Planten halen hun groei- en bloei-energie uit de bodem. Ga jaarlijks de tuin bemesten, zo voorkom dat de grond arm wordt. Maar wanneer kan je dit het best doen? En wat is beter, kunstmest of organische mest? In korrelvorm of vloeibare vorm?

Tuin bemesten

Tuin bemesten

Net zoals wij eten en drinken nodig hebben om te groeien en in leven te blijven heeft een bloem, plant of struik naast water ook voeding nodig. Het voeden van je tuinplanten zorgt niet alleen voor meer groei en bloei, maar versterkt de planten ook. Zonder goede voeding zijn ze vatbaar voor ziekten en plagen zoals bladluizen.

Wanneer bemesten?

De beste periode om je tuin te bemesten is in het voorjaar. Dan beginnen de planten zich weer te ontwikkelen en kunnen ze wel wat hulp gebruiken. In de zomer vertraagt de groei om in het najaar helemaal stil te vallen. Stop daarom met het toedienen van voedingsstoffen in de herfst en winter. De planten zijn dan in rust en hebben geen extra stimulans nodig. Er zijn een aantal uitzonderingen op deze regel:

  • Een gazon bemesten kun je het best het hele jaar doen met een stevige hoeveelheid in het voorjaar. Doe een onderhoudsbemesting in de zomer en een speciale bemesting in het najaar om het gras af te harden voor de winter zonder dat het een groei-impuls krijgt.
  • Ook buxus, hagen en bloeiende planten kunnen best nog wel een tweede bemesting gebruiken in het begin van de zomer.
  • Rozen kun je het best mesten vanaf eind maart en dan elke maand tot juli.

Lees meer bij wanneer bemesten.

Soorten meststoffen

In principe zijn er twee soorten meststoffen: kunstmest en organische mest. Kies liever voor organische mest, want dat is beter voor de planten en de bodem. Kunstmest werkt sneller, maar ook korter en maakt de planten zwakker.

Kunstmest

Kunstmest bestaat uit kunstmatige voedingsstoffen. Het werkt direct op de planten in en versterkt de groei. Een extra opkikkertje dus voor de plant die daar behoefte aan heeft. Bijvoorbeeld als er veel voeding van de plant is afgenomen door snoeien en maaien of als ze ziek zijn (geweest). Kunstmest werkt veel minder lang door dan organische mest en een beetje te veel kan de wortels verbranden. Ook worden de planten opgejaagd waardoor ze sneller vatbaar zijn voor ziekten. Hier geldt zeker: houd je goed aan de aangegeven hoeveelheden op de verpakking.

Organische meststoffen

Organische meststoffen zijn samengesteld uit natuurlijke grondstoffen (van plantaardige of dierlijke oorsprong). Planten nemen die niet direct op, omdat ze eerst afgebroken moeten worden tot mineralen. Dat gebeurt in de bodem. Door dit proces wordt het bodemleven bevorderd en de structuur van de grond verbeterd. Uiteindelijk blijven er voedingsrijke mineralen over. Na dit afbraakproces halen planten geleidelijk de voedingsstoffen die ze nodig hebben uit de bodem.

Organische meststof voor de siertuin is goed geschikt als voeding voor de hele siertuin. De voedingsstoffen in de wonderkorreltjes worden geleidelijk afgegeven. Hierdoor krijgen je planten gedurende meer dan 100 dagen de juiste voeding en geen verbranding. Er zit kalium in voor stevige planten en mooie kleuren van je bloemen. Magnesium zorgt voor een goede bladkleur.

Mestvormen

Mest bestaat in verschillende vormen zoals korrelvorm of vloeibare vorm. Er zijn vier mestvormen die het meest voorkomen. Voor elk gebruik is een andere vorm geschikt.

  • Mest in korrelvorm: is makkelijk strooibaar en stuifvrij. Geschikt voor siertuin, gazon, moestuin en fruitteelt.
  • Mest in kegelvorm: kun je eenvoudig en op de juiste plek in de grond te stoppen. Geschikt voor bloembakken, pot- en kuipplanten.
  • Mest in meelvorm: is er in drie soorten: beendermeel, bloedmeel en vinassekali. Geschikt voor sier- en moestuin. Bloedmeel is ook geschikt voor gazon, vinassekali voor fruit en bloembollen.
  • Mest in vloeibare vorm: is handig te doseren in gietwater. Geschikt voor bloembakken, pot- en kuipplanten.

NPK

In zowel kunstmest als organische mest zit NPK, wat staat voor stikstof (N), fosfor (P) en kalium (K). Het zijn de belangrijkste voedingsstoffen voor planten. Stikstof (N) is nodig voor de groene delen van de plant, fosfor (P) voor sterke wortels en kalium (K) voor stevigheid, weerstand, bloei en vruchtvorming. Op elke meststofverpakking staan deze letters met daarachter het percentage van de voedingstof. NPK 12-10-18 is bijvoorbeeld een universele meststof. Maar de ene plant heeft meer behoefte aan een bepaalde voedingstof dan de andere. Rozen hebben bijvoorbeeld meer behoefte aan stikstof en kalium dan aan fosfor. Voor elke plant is er bijna wel een ‘eigen’ soort mest verkrijgbaar.

  • Mest voor groente en kruiden
  • Tomatenmeststof
  • Mest voor Aardbeien en kleinfruit
  • Druivenmeststof

Meststof kopen

Op viavtwonen is altijd wel meststof te verkrijgen voor tuin bemesting. Een goede meststof is natuurlijke plantenvoeding. De smaak te pakken? In de shop vind je uiteenlopende producten op het gebied van tuinonderhoud.

nog meer: tuinieren

Reacties:

Anoniem op 2 maart 2013 om 15:48

Het zou prettig zijn als uw site de ipad ondersteunt.
Nu kan ik het leesvenster niet aanpassen.

op 4 maart 2013 om 11:21

Dag Ted, als het goed is wordt onze site volledig ondersteund door de iPad. Welk leesvenster bedoel je precies? Met vriendelijke groet, Clarissa (tuinieren.nl)

Anoniem op 1 april 2013 om 11:32

Ik heb ook ergens gelezen dat er biologische organische mest bestaat, ik heb mijn twijfels hierover.

op 2 april 2013 om 19:00

Dag Hans, helaas zegt u niet waarom u twijfelt aan biologische organische mest. Goede producten komen onder ander van http://www.bio-kultura.nl en http://www.dmc-info.nl. De eerste is niet geschikt voor zuurminnende planten als rododendrons etc. Producten van beide leveranciers voldoen aan de hoogste eisen en mogen zelfs toegepast worden bij bedrijven die het SKAL-certificaat (volledig biologische teelt) voeren. U weet dan dat u gewoon goede producten voor uw tuin gebruikt.

Anoniem op 26 juli 2013 om 13:18

Kunnen bodembedekkers verbranden, afsterven door het bemesten met dcm mix 5 tijdens de afgelopen droge hete dagen?

op 1 augustus 2013 om 10:25

Voor zover ik weet, verbrandt het gazon en plantwortels vooral door kunstmest en niet door organische mestsoorten. Je noemt een erg specifiek soort met een specifieke werking. Daarvoor raad ik je aan om de vraag bij DCM zelf neer te leggen.

Anoniem op 14 oktober 2013 om 21:12

Hallo,
Hier wordt gezegd dat kunstmest niet zo gunstig is omdat het sneller werkt en planten zwakker maakt. Echter er zijn tegenwoordig toch veel kunstmesten met vertragingswerking.
Zijn deze wel beter, of dat slechts een marketing verhaaltje?

op 25 oktober 2013 om 11:08

Dag Piet. De vertragingswerking is dat het langzaam vrijkomt, dit zijn gecoate meststoffen. Ze werken bij een hoge temperatuur, precies in de tijd dat de planten aan de groei zijn. Heel geschikt voor potplanten. Maar veel mensen mesten hun groente graag met organische mest, omdat ze de groente daarna opeten.

Anoniem op 4 februari 2014 om 11:01

Kultura lees ik, is niet geschikt voor rododendrons maar welke soort dan wel?
Onze grote rhododendrons hebben vorig jaar uitbundig gebloeid maar zijn daarna hard acheruit gegaan. Bladverlies en weinig knoppen, bladeren niet meer intens groen.
Ik wil nu flink mesten maar met wat? Koemest korrels ?.

op 5 februari 2014 om 09:45

Hallo Henk, voor Rhododendrons kun je gewoon universele mest gebruiken. Je zegt dat de bladeren geel kleuren, dat komt doordat hij een tekort aan voedingsstoffen óf gebrek aan zure grond heeft. Je kunt hem daarvoor ook uitgraven en en het plantgat vullen met tuinturf en kokosvezel. Geef in het najaar extra kalium. Je kunt meer hierover lezen bij rododendron snoeien.

Anoniem op 19 maart 2014 om 17:05

vraag van mij :kan ik als ik stondkorrels op het gras gestrooid heb ook een week later ook kalk er op strooien ?

op 28 maart 2014 om 13:26

Dag Barry, tussen het strooien van kalk en mest moet minimaal 6 tot 8 weken zitten. Ze werken elkaar tegen. ~Clarissa

Anoniem op 6 juli 2014 om 19:31

Mag je organische mest en kunstmest afwisselen op je gazon?
Want met kunstmest heb je altijd lekker snel een mooi resultaat.

op 14 juli 2014 om 15:51

Beste Evelien. Kunstmest en organische mest hebben een totaal verschillende werking. Organische mest zorgt voor een betere grondstructuur, terwijl kunstmest niets anders is dan een soort energydrank voor planten; ze krijgen een snelle dosis energie maar daarna blijft het lichaam= de grond even futloos. Voordeel van kunstmest is de groeispurt die planten opeens maken; je moet vaker maaien maar het gazon wordt er mooi dicht van. Maar de organische mest mag weer niet ontbreken voor op de langere termijn. Een afwisseling lijkt me daarom uitstekend.

Anoniem op 15 juli 2014 om 11:35

Ik heb een vraag.
Ik heb in mijn tuin een toverhazelaar staan, die is wel 40 jaar oud, laatste paar jaar gaat het hard achteruit, gele bloemmetjes in de winter worden minder, en zomers groeien de bladeren niet volledig uit, boom maakt een lusteloze indruk. Hoe kan ik mijn toverhazelaar nog redden???
Gr.
Edmon

op 21 juli 2014 om 15:52

Van snoeien knapt het model van een toverhazelaar niet erg op dus dat is geen optie. De struik houdt van luchtige, humusrijke grond. In de loop der jaren wordt de grond dichter en ook de vruchtbaarheid zal achteruit gegaan zijn. Ik zou eerst de grond verbeteren met micro-organismen en dan afwachten. Natuurlijk heeft een Hamamelis ook niet het eeuwige leven en 40 jaar is best een leeftijd, maar zijn groei-omstandigheden verbeteren, zou ik eerst proberen.

Anoniem op 5 november 2014 om 17:20

Bestaat er uberhaupt een meststof die 100% organisch (mest) en 100 % biologisch is? Met sporenelementen zo als Mg, Ca, Se etc..dat deze uit naturlijke afkomst komen en niet toegevoegd zijn? Gewoon puur natur?

Anoniem op 13 november 2014 om 08:36

Beste Miro, dat is een boeiende vraag. De mest van DCM http://www.dcm-info.nl/ is afkomstig van restproducten uit de voedingsindustrie en dierlijke mest, of dierlijke producten. Om te weten of het ook nog biologisch is, moet je kijken hoe deze producten op hun beurt bemest zijn. Als je helemaal organisch en biologisch wilt mesten, maak dan brandnetelgier, door brandnetels in een emmer water te laten staan. Of zoek naar biologisch-dynamische mest.

Anoniem op 11 januari 2015 om 13:37

Ik wil oude stalmest op mijn groententuin aanbrengen. Ik lees dat je dit in het voorjaar moet doen. Waarom kan het nu niet? Ik heb wel eens gehoord dat de mest pas jaar ernaecht begint te werken, klopt dit?

Anoniem op 11 januari 2015 om 13:48

Ik heb nu 2 seizoenen in de groententuin geen kunstmest gebruikt, ik heb een jaar oude stalmest opgebracht, een ander jaar heb ik een flinke lag compost opgebracht, en in het groeiseizoen heb ik ook nog diverse middelen gebruikt zoals koemestkorrels, bloed en beendermeel. Toch wil er geen spinazie groeien, het kiemt wel maar het blad wil niet groeien en wordt geel. Bloemkool lukt ook niet, er komt te kort blad zodat je het bloemkooltje niet kunt afdekken. Ook blijft het bloemkooltje klein. Wat moet ik nu nog meer aan de grond doen? Ik heb de groententuin 3 jaar geleden gemaakt door een stuk grasveld om te spitten en omdat het kleigrond is heb ik deze wat lichter gemaakt door er 10 cm lichte, zanderige grond doorheen te werken en daarna de bemesting met oude stalmest.

op 30 januari 2015 om 13:51

Beste Jan, je hebt al aardig wat ervaring met groente kweken. De grondsoort is erg bepalend voor de opbrengst. Vraag het eens na bij een lokale moestuinvereniging, zij kennen de grond en weten precies wat er goed groeit. Kweek je de spinazie in een koude bak, bijvoorbeeld? Geel blad en geen groei kan ook komen door te koude temperatuur, te veel water of te veel mest! Succes, en eet smakelijk komend jaar. ~Marie

op 30 januari 2015 om 13:52

Beste Jan, echt oude stalmest is al gedeeltelijk verteerd. Dat betekend dat de voedingsstof meteen vrij beschikbaar is, voor de planten. Als je het te vroeg uitstrooit, zonder dat de planten groeien, zakt de mest weg in de bodem. Daarom moet je wachten tot het voorjaar. Als je verse stalmest gebruikt, strooi er dan extra stikstof mest bij. De mest is nog te ruig voor de planten om op te nemen. Het moet eerst wat meer verteren tot kleine brokjes. Als je de ruimte hebt om een berg verse mest te laten verteren, kun je hem inderdaad na een jaar gebruiken. ~Marie

Anoniem op 16 maart 2015 om 22:48

Hoi,
Ik heb bij de Lidl ”Organic Liquid Plant Food” gekocht. Toen ik het wilde gebruiken zag ik dat het spul donkerbruin is en niet echt prettig ruikt! Is dit normaal? We hadden het idee (gewend als we zijn aan dat keurig doorzichtige groene goedje dat kunstmest heet) dat het spul ernstig bedorven is. Maar we twijfelen na iets meer er over te hebben gelezen aangezien het over gefermenteerde plantenresten gaat en dergelijke. Hebben er toch wat aan of kunnen we het beter weggooien?
Groeten,
Clem

anneleenpeeters op 19 maart 2015 om 12:30

Hoi Clem, goed dat je overstapt op organische mest. Die ruikt inderdaad anders en ziet eruit als Maggi. Gewoon gebruiken en je verbazen over het resultaat! ~Marie

Anoniem op 25 september 2015 om 18:43

Kan ik de mest van mijn dwergeitjes gebruiken in mijn moestuin ?

anneleenpeeters op 2 oktober 2015 om 08:36

Hoi Greet, dat wordt een mooie kringloop. Mest van planteneters kan je verwerken tot compost, meng het wel met ander tuinafval. Zorg dat je geen mest op je moestuin strooit, waar resten van medicijnen in kunnen zitten, gebruik alleen mest van gezonde dieren. ~Marie

Anoniem op 4 maart 2016 om 23:00

ik woon in het buitenland ,heb een tuin met fruitbomen en sierplanten. wil graag weten hoe ik die moet bemesten

Hoi Gerard, leuk dat je vanuit het buitenland onze site volgt. Als je gewoon in Europa woont, met hetzelfde klimaat als bij ons, kun je de mest tips aanhouden. Woon je warmer of kouder dan Nederland, kijk dan goed naar het groeiseizoen. Planten hebben mest nodig als ze gaan groeien. Zodra het blad weer aan de planten komt, geef je wat mest. Na een week of 8 is deze uitgewerkt en geef je nogmaals wat mest. Door steeds compost te strooien over je grond, krijg je op den duur een evenwicht in de bodem, je merkt dan dat je minder hoeft bij te mesten. ~Marie

Anoniem op 15 maart 2016 om 17:15

heb voor en achtertuin( totaal plm 100 m2) geheel beplant met wintervaste planten (lage) in diverse soorten. heb her en der ook wat rozen bij elkaar staan. Wil de grond verrijken, want die is er wel aan toe. is de NPK 12-1o-18 de ideale oplossing ?????
(uitgezonderd de aardbeien, want die staan apart)

Beste Gerard, goed dat je de tuin wilt bemesten. Wij zijn geen voorstander van kunstmest, zoals de 12 –10 –18. Deze voegt niets toe aan de bodem en is snel uitgewerkt. Geef liever organische mest, zoals van DCM, die voedt de planten en zorgt dat het bodemleven op gang komt. Bodemdiertjes zorgen voor gezonde planten die beter groeien. ~Marie

Anoniem op 1 november 2016 om 11:33

Is paardemest goed voor fruitbomen oa druiven.
Woon in Spanje in de Campo en die oude Spanjaarden zeggen dat dit heel goed is is dat zo.

Beste, wat de oude Spanjaarden zeggen, klopt. Tenminste, in dit geval. Let wel op dat je gebruik maakt van goed gecomposteerde paardenmest die minimaal een half jaar heeft gelegen en regelmatig gekeerd is. ~Kristel

Anoniem op 13 maart 2017 om 11:07

Kun je kalk en meststof tegelijk gooien

Beste Gerard, het advies is in de winter kalk te strooien en dan wat maanden later, in het vroege voorjaar, te bemesten.

Lien Termaat op 21 juli 2017 om 22:15

Wanneer ik hout of boomschorssnippers in het najaar over de tuin strooi, gaat dat ook het opkomen van onkruid tegen, maar stoort het dan niet planten die in de winter afsterven om in het voorjaar weer op te komen ?

Beste Lien, een goede, dikke laag bomschors helpt zeker wel wat tegen eenjarige onkruiden, want waar geen licht komt, zal weinig groeien. Maar het houdt overblijvende wortelonkruiden zoals zevenblad helaas niet tegen; net als vaste planten wurmen zij zich door de laag omhoog. Waar het wel goed voor doet is je bodem; deze wordt door de langzame afbraak van het organische materiaal ruller, voedingsrijker en doorlatender.

Aldert op 12 februari 2018 om 09:22

Is wormenmest als bemesting van een border incl. gazon geschikt?

Beste Aldert. Wormenmest is humus en daarom een geweldige voedingsbodem voor zo’n beetje alles; in de borders, het gazon, de moestuin en in potten!

henk op 20 oktober 2018 om 17:47

Woon aan de rand van bos en de tui8n bestaat veelal uit heidegrond. Welke mest kan ik het best gebruiken voor de planten en struiken?

Beste Henk, een makkelijke vraag waar niet heel gemakkelijk een antwoord op te geven is. De vraag is namelijk; welk soorten planten en struiken staan er in je tuin? Heidegrond is van zichzelf schraal, heideplanten houden namelijk niet van rijke grond. Daarnaast is heide- of bosgrond ook nog eens zuur, iets wat bosplanten zoals heide, rododendrons en Azalea’s wel kunnen waarderen. Staan er planten in je tuin die wel wat mest kunnen gebruiken, dan kun je uiteraard bijmesten met een organische meststof. Natuurlijk kun je de grond tijdelijk wat minder zuur maken door kalk te strooien. Maar de vraag blijft dus om welk soort beplanting het gaat. Schakel hiervoor een specialist in, laat deze een bodemmonster nemen en bekijk of de beplanting matcht met jouw grondsoort. Het is makkelijker om de beplanting te veranderen dan een levenslange strijd te blijven voeren tegen planten die het eigenlijk niet naar hun zin hebben.