tuinieren
Onderhoudskalender

Groene toppers in winterslaap? Zo maak je de tuin klaar voor de koude maanden

Sauna van Barrelsauna. Taxus- en laurierhagen en een wand van bamboe vormen de erfafscheiding, alles blijft groen in de winter. In de border bij de sauna staan rododendrons.
Sauna van Barrelsauna. Taxus- en laurierhagen en een wand van bamboe vormen de erfafscheiding, alles blijft groen in de winter. In de border bij de sauna staan rododendrons.vtwonen Tuin 09 | styling Ilona Jongepier | fotografie Dana van Leeuwen
Leestijd 4 minuten •
Advertentie

Gaaf gazon

Droogte, flink veel regen, buitenspelletjes en picknickkleden. Heeft het gras afgelopen seizoen flink wat te verduren gehad? Zo ligt het er dit voorjaar weer piekfijn bij:

  • Hark gevallen bladeren bij elkaar, zodat het gras voldoende lucht krijgt. Valt het wel mee met de hoeveelheid blad? Maai het dan mee en gebruik de snippers als voeding voor de grond. De bladeren in een sier of -moestuin hoef je overigens niet weg te harken. Daar zorgen ze in de winter juist voor een beschermlaag.

  • Zaai bij of leg graszoden. De nazomer is een goed moment om gras in te zaaien, zeker als het kort daarna gaat regenen.

  • Wied regelmatig onkruid. Zodra de temperatuur daalt, zal onkruid zich rap over het gazon verspreiden.

  • Maai het gras niet te kort om wortelgroei te stimuleren. Zo overleeft het gras de winter beter.

Herfstavonden in de tuin

Advertentie

Vaste planten

Na een zomer lang bloeien, maken ook vaste planten zich op voor een winterslaap. Laat uitgebloeide bloemen lekker zitten; ze zijn perfect voedsel en onderdak voor dieren. Zo bereid je de plantentuin verder voor op het najaar:

  • Verwijder zo veel mogelijk onkruid, zodat je het voorjaar fris begint.

  • Bescherm jonge planten en planten die gevoelig zijn voor vorst met een laag houtmulch.

  • Plant aan het begin van het najaar voorjaarsbloeiers, zoals tulpen en narcissen.

  • Neem afscheid van zieke planten of planten die zijn aangetast door ongedierte om gezonde planten in leven te houden.

  • Waarschijnlijk hoeven we hier in Nederland niet bang voor te zijn, maar houd bij hoeveel het regent en geef bij een langere droge periode eens per week wat extra water.

Moestuin in de kas van Vivian en Mark. Vivian Hoebe en Mark Mulder.
Moestuin in de kas van Vivian en Mark.Vivian Hoebe en Mark Mulder.

Moestuin in het najaar

Genoten van de laatste restjes eten uit eigen tuin? Met deze to do’s smul je na de winter gewoon weer verder van al het lekkers uit de moestuin:

Advertentie
  • Maak de moestuin schoon door plantenresten te verwijderen en voorkom dat ongedierte en ziektes hier overwinteren.

  • Berg handige tools voor de moestuin zoals klein tuingereedschap, stokken en etiketten op.

  • Verrijk de grond met een goede laag compost. De regen en bodemorganismen doen de rest.

  • Droom je van een grotere moestuin? Dan is de herfst het moment om uit te breiden.

LEES OOK
Moestuin winterklaar maken? Koud kunstje met deze tips van onze tuinexperts

Bomen en struiken

Als nieuwe bomen en struiken al langere tijd op de verlanglijst staan, is de herfst een mooie tijd om deze te planten. Dit komt omdat de grond nu nog warm genoeg is om nieuwe wortels een eerste kickstart te geven. Doe dit ongeveer een maand voordat er vorst verwacht wordt. Bestaande bomen en struiken help je met deze tips de winter door:

Advertentie
  • Regent het een tijdje niet? Zorg zelf dat bomen en struiken genoeg water krijgen. Zo verdragen ze strenge weersomstandigheden beter. Ook is water belangrijk voor wintergroene planten.

  • Bescherm de wortels tegen koude temperaturen door rondom houtsnippers of versnipperde bladeren te leggen. Voorkom wel dat deze snippers de stammen raken.

  • Wacht met snoeien tot alle bladeren van bladverliezende bomen en struiken zijn gevallen. Snoei je te vroeg, dan activeer je de groei van jonge bladeren die in de winter juist beschadigen.

  • Staan er eenjarige planten in de tuin? Dit zijn vaak de eerste die bezwijken onder koude weersomstandigheden, ook omdat ze vaak al uitgebloeid zijn. Ruim ze op en maak de grond schoon voor nieuwe bloeiers.

. vtwonen Tuinspecial 2026 | productie Libelle | DIY Janneke Peters & Jef van Tricht | styling Esther Jostmeijer | fotografie Ernie Enkelaar
.vtwonen Tuinspecial 2026 | productie Libelle | DIY Janneke Peters & Jef van Tricht | styling Esther Jostmeijer | fotografie Ernie Enkelaar

Tuingereedschap

Heel makkelijk om vanaf de eerste koude dag binnen onder een deken te kruipen en de tuin te laten voor wat het is, maar het is slimmer om tuingereedschap en tools eerst een veilige en droge plek te geven voor de winter. Zo kun je straks in het voorjaar weer snel aan de slag:

  • Maak tuingereedschap schoon en droog. Tip: plaats het metaal van (hand)gereedschap in een emmer zand met plantaardige olie.

  • Check of alle messen (ook van de grasmaaier) nog scherp zijn en slijp waar nodig. Onscherp tuingereedschap brengt de veiligheid in gevaar. Smeer in met plantaardige olie om roesten tegen te gaan.

  • Maak je gebruik van tuinbewatering met bijvoorbeeld tuinslangen en irrigatieleidingen? Laat deze leeglopen voor er vorst wordt verwacht.

  • Berg elektrisch tuingereedschap als een elektrische maaier, heggenschaar of bladblazer droog op.

  • Leeg spuitapparatuur en maak schoon met water en schoonmaakmiddel. Spoel af en laat goed drogen voor je het opbergt.

Advertentie

BEKIJK OOK
Tuinkalender: wat te doen in de tuin per maand?

Zorgen voor de dieren

Veel dieren zijn in de winter op zoek naar een beschut plekje. Als je veel snoeihout en takken hebt, kun je alles op een hoop gooien en er een schuilplek van maken voor insecten en egels. Door de warmte die tijdens het verteren vrijkomt, is het een geschikte plek om te overwinteren. Je kunt ook een egelhuisje maken van een krat of planken. Vul de ruimte wel op met wat droge bladeren.

Delen: