Hoe deel je een keuken ergonomisch in?
Ergonomie in de keuken draait allemaal om hoogte, afmetingen, indeling en opbergen. Dat is allemaal afhankelijk van de gebruikers van de keuken. Wie koken er? Hoe lang zijn zij? Is de keuken bedoeld voor één persoon of meerdere thuiskoks tegelijk? Denk hier eerst goed over na. Vervolgens kun je met onderstaande tips de keuken ergonomisch indelen.
Shop accessoires voor in de keuken
/f6e44eff2c8a466b9cc57999f42e2267/image.jpg)
/7d00bea0cedf48fbaeeb6c04c91150db/image.png)
/c49d53d548ab4420ab609e747e6e0525/image.jpg)
/6178abade2ec4268804e2cde0675f890/image.jpg)
/bb713ee793b14c0fa29dc05ee90f7829/image.jpg)
/fbeb1addfd154a57a223e4bab73fb5a9/image.jpg)
De werkdriehoek in de keuken
De basis voor een efficiënte indeling bestaat uit de kookplaat (of het fornuis), de spoelbak en de koelkast. Zij bepalen de zogenaamde werkdriehoek of keukendriehoek. De ideale afstand tussen de spoelbak en en kookplaat is niet langer dan 120 centimeter. De koelkast en kookplaat mogen iets langer van elkaar verwijderd zijn, maar langer dan 3 meter wordt al onpraktisch. Hetzelfde geldt voor de afstand tussen de koelkast en spoelbak. De totale lengte van de benen van het driehoek bij elkaar opgeteld ligt idealiter tussen de 7 en 9 meter. Stylist Eva van de Ven geeft je meer tips over de keukendriehoek.
Niet te ver lopen
Een keuken waarin je te veel heen en weer moet lopen om bij de spullen te kunnen, is niet ergonomisch en ook niet efficiënt. De meeste handelingen volgen het volgende patroon: pakken, wassen, schoonmaken, snijden, koken en opdienen. Zorg ervoor dat je gedurende de handeling aan de ene kant van de keuken begint en aan de andere kant eindigt, zonder tussendoor vaak heen en weer te hoeven lopen.
LEES OOK
Deze lijst met afmetingen helpt je bij het indelen van de keuken
De ideale hoogte van het keukenblad
Bij een ergonomische keuken samenstellen houd je ook rekening met de hoogte van het keukenblad. Te laag is niet goed voor je rug en nek en een te hoog blad kan juist weer voor schouderproblemen zorgen. Zo moet je – zonder voorover te buigen – met je hand de bodem van de spoelbak kunnen aanraken. Op die manier belast je de rug niet. De juiste hoogte van het blad bepaal je aan de hand van iemands lichaamslengte:
Personen tot 1,70 meter: keukenblad van 85 tot 90 centimeter hoog.
Personen tussen 1,70 meter en 1,90 meter: keukenblad van 90 tot 95 centimeter hoog.
Personen langer dan 1,90 meter : keukenblad van 95 tot 100 centimeter hoog.
Tip: laat je hierover adviseren door een specialist.
LEES OOK
Stel je eigen keuken samen met de vtwonen cursus Project Keuken
Plaatsing van de apparaten
Buiten de bovenstaande werkdriehoek, heb je nog met allerlei keukenapparatuur rekening te houden. Waar en hoe hoog plaats je die het best?
Kookplaat: je houdt hiervoor dezelfde hoogte aan als het werkblad, of kies voor een verlaagde kookplaat (ongeveer 10 tot 12 centimeter lager dan het werkblad), zodat je gemakkelijk in de achterste pannen kijkt.
Oven en magnetron: plaats de oven en de magnetron op armhoogte (100 tot 140 centimeter). Hete schotels haal je er dan veilig (horizontaal) uit. Je kunt de oven ook op ooghoogte plaatsen.
Koelkast: de inhoud van de koelkast overzie je goed als hij op ooghoogte is. Dat is ook een goede hoogte voor je rug.
Vaatwasser: een hoogte van 115 tot 120 centimeter is ideaal. Je hoeft dan niet diep door de knieën om de vaat in en uit te ruimen. Toch zijn de meeste vaatwassers op de vloer geplaatst.
Ruimte tussen kookeiland en keukenblok
Vooral bij een kookeiland kan ergonomie een uitdaging zijn. Koken vindt vaak ergens anders plaats dan spoelen of snijden. Plaats het eiland dan ook niet te ver van het keukenblok. Een afstand van 90 centimeter is minimaal, maar ergens tussen 100 centimeter en 120 centimeter is ideaal. Let daarbij vooral op dat deuren, lades en de vaatwasser tegelijkertijd open kunnen.
Genoeg werkruimte en opbergruimte
Onderschat het belang van opbergruimte niet in de keuken. Hoe meer je achter deuren en lades kunt opbergen, hoe minder ruimte het inneemt op het aanrecht. Kies het liefst brede lades: hier kun je het meest in kwijt. Bovendien kun je met lades veel beter zien wat je in huis hebt (vooral als je alles netjes in voorraadpotten opbergt). Denk ook na over de manier waarop je spullen opbergt. Zet zware spullen onderin de kasten, niet bovenin. Boven je hoofd tillen is niet bepaald ergonomisch. Denk aan pannen, servies en voorraad. Leg veelgebruikte spullen dicht bij elkaar, zoals bestek, spatels en messen. Je zult merken hoeveel makkelijker koken gaat wanneer je die spullen binnen handbereik hebt.
